Wystąpienie Prezydenta Białorusi Aleksandra Łukaszenki na posiedzeniu Rady szefów państw członkowskich SOW w Biszkeku
"Szanowny Sadyrze Nurgożojewiczu, szanowni szefowie państw, drodzy przyjaciele!
W ciągu 25 lat od momentu powstania naszego stowarzyszenia posiedzenia Rady szefów państw-członków SOW stały się jednym z najważniejszych i najbardziej oczekiwanych wydarzeń w kalendarzu międzynarodowym. Dzisiaj, gdy świętujemy ćwierćwieczny jubileusz organizacji, spotkanie w gościnnym Biszkeku cieszy się szczególnym zainteresowaniem. Przed nami zadanie nakreślenia strategicznych kierunków przyszłości SOW oraz rozpoczęcia nowego etapu w jej działalności. Nasze wspólne cele zostały zwięźle sformułowane w okresie kirgiskiej prezydencji: wzmacniając stabilność i rozszerzając współpracę – ku dalszemu wspólnemu rozwojowi.
We współczesnym świecie stabilność to zdolność do zachowania równowagi pomimo pojawiających się przeszkód. Jest to możliwe tylko przy istnieniu solidnych filarów. I dziś SOW jest postrzegana jako jeden z nich, przy czym niemal najważniejszy w Eurazji.
W obliczu globalnego nasilenia konfliktów ważne jest, aby wzmacniać i potwierdzać w praktyce wizerunek SOW jako euroazjatyckiego centrum kształtującego się wielobiegunowego porządku światowego oraz zapewniać jedność samej organizacji w każdym z kluczowych obszarów działania.
Pierwszym z nich jest bezpieczeństwo.
Wyzwania w tej dziedzinie nasilają się. Presja informacyjna, dyplomatyczna, finansowo-gospodarcza oraz inne formy sankcji to realia dzisiejszych czasów. W arsenale „potężnych tego świata” znajdują się już nie tylko technologie kolorowych rewolucji i oddziaływania hybrydowego. Obecnie w sposób demonstracyjny powróciła bezpośrednia, masowa agresja wojskowa.
Naszą odpowiedzią na to wyzwanie powinno być stworzenie nowej architektury bezpieczeństwa w Eurazji oraz budowa wspólnej przestrzeni zaufania i współpracy. Białoruś wraz z szeregiem państw należących do SOW już podejmuje odpowiednie kroki.
W październiku tego roku w naszym kraju odbędzie się Forum Antyterrorystyczne. Odbędzie się on w nowym formacie – z udziałem wspólnych ćwiczeń państw członkowskich SOW i Wspólnoty Niepodległych Państw. Z zadowoleniem przyjmujemy również jak najszybsze uruchomienie Uniwersalnego Centrum ds. Przeciwdziałania Wyzwaniom i Zagrożeniom dla Bezpieczeństwa Państw Członkowskich SOW oraz Centrum Antynarkotykowego Szanghajskiej Organizacji Współpracy. Liczymy, że wszystko to razem przyczyni się do znacznego wzmocnienia walki z trzema siłami zła – terroryzmem, separatyzmem i ekstremizmem.
Stabilny rozwój nie jest możliwy bez skutecznego systemu ochrony przed sytuacjami nadzwyczajnymi o charakterze naturalnym i technogennym. W ciągu ćwierćwiecza Białoruś przeprowadziła około 90 międzynarodowych akcji humanitarnych, wielokrotnie wysyłała oddziały poszukiwawczo-ratownicze oraz lotnictwo na pomoc dotkniętym katastrofą państwom, w tym krajom należącym do SOW. Jednocześnie liczba i skala katastrof wciąż rosną. Dlatego też, aby skutecznie wzmocnić bezpieczeństwo naszych obywateli, potrzeba większych wspólnych wysiłków.
W przyszłym roku Mińsk będzie gospodarzem mistrzostw świata mężczyzn i kobiet w sportach przeciwpożarowo-ratowniczych. Proponujemy, aby z tej okazji zorganizować spotkanie szefów resortów państw członkowskich SOW poświęcone kwestiom zapobiegania i likwidacji sytuacji nadzwyczajnych. Na tym forum będą mogli wymienić się doświadczeniami i wypracować rozwiązania mające na celu zmniejszenie ryzyka klęsk żywiołowych, ochronę ludności i terytoriów oraz monitorowanie i prognozowanie katastrof na obszarze SOW.
Drugim pod względem kolejności, ale nie znaczenia, kierunkiem jest gospodarka.
Wspólne inicjatywy powinny przynosić konkretne rezultaty, wzmacniać dobrobyt narodów i sprzyjać zacieśnianiu więzi między naszymi państwami. Ustanowiono regularne kontakty między naszymi odpowiednimi resortami. Wszyscy oczekujemy, że ilość spotkań przełoży się na jakość i zapoczątkuje szeroko zakrojone praktyczne inicjatywy.
Zdecydowanie popieramy jak najszybsze utworzenie Banku Rozwoju Organizacji Szanghajskiej, aby zapewnić dodatkową stabilność naszym powiązaniom gospodarczym i wzmocnić suwerenność finansową regionu. Z zadowoleniem przyjmujemy działania mające na celu zwiększenie udziału walut krajowych w wzajemnych rozliczeniach, co pozwoli uodpornić nasze systemy monetarne na globalne wyzwania. Przede wszystkim na bezprawne sankcje i jednostronne środki przymusowe, które przerywają łańcuchy płatności między naszymi krajami, a także z innymi partnerami handlowymi.
Błyskawiczny rozwój technologii informacyjnych dodał do znanego nam systemu odniesienia nowy, cyfrowy wymiar. Białoruś opowiada się za jak najszybszym stworzeniem jednolitej, otwartej i bezpiecznej przestrzeni cyfrowej organizacji. Proponujemy uruchomienie szeroko zakrojonego programu wymiany kompetencji w dziedzinie bezpieczeństwa informacyjnego, rozwoju cyfrowego i wykorzystania sztucznej inteligencji poprzez wspólne konsultacje, badania i integrację technologii. Centrum współpracy Chiny–SOW w zakresie zastosowań sztucznej inteligencji, powstające obecnie na Białorusi, mogłoby stać się centrum tej wymiany.
Trzecim kierunkiem naszej współpracy jest sfera humanitarna.
Jesteśmy wdzięczni za aktywny udział krajów SOW w spotkaniu ministrów edukacji, które po raz pierwszy odbyło się w tym roku w stolicy Białorusi, a także za zatwierdzony podczas spotkania projekt „Inicjatywa Mińska”, przewidujący utworzenie konsorcjum uczelni wyższych i korporacji z branży zaawansowanych technologii z krajów organizacji SOW.
Białoruś proponuje również utworzenie funduszu naukowego organizacji, który sprzyjałby integracji potencjału naukowców naszych krajów. Dzięki temu instrumentowi będziemy mogli wspierać innowacyjne projekty badawcze w najróżniejszych dziedzinach: od klimatu i ekologii po inteligentne rolnictwo, biotechnologie, opiekę zdrowotną i farmaceutykę.
Szanowni koledzy!
Postępy w wyznaczonych kierunkach pomogą umocnić spójność naszych stanowisk i jedność organizacji, a także wzmocnić jej autorytet i wspólny głos na arenie międzynarodowej.
Status partnera, który dziś zostaje zapisany w Karcie SOW, świadczy o tym, że nie jesteśmy zwolennikami zamkniętych sojuszy i jesteśmy gotowi do współpracy ze wszystkimi w „duchu szanghajskim”. Należy zacieśniać kontakty SOW z innymi organizacjami, takimi jak EUG, WNP, OUBZ, ASEAN, Unia Afrykańska i, oczywiście, BRICS. Pozostając wiernymi idei integrowania integracji, uważamy, że połączenie różnych formatów współpracy pomoże wzmocnić rolę Szanghajskiej Organizacji Współpracy jako globalnego gracza.
Na zakończenie chciałbym wyrazić głęboką wdzięczność stronie kirgiskiej za serdeczność i gościnność, wysoki poziom organizacji naszego dzisiejszego spotkania oraz skuteczną koordynację prac w okresie waszej prezydencji."
